Gundem
Tarihçi Glees'ten Dünya Savaşı Uyarısı: Üç Belirti Ortaya Çıktı

Buckingham Üniversitesi'nde emeritus profesör olan Anthony Glees, dünya genelinde yaşanan jeopolitik gelişmelerin, yeni bir küresel savaşın başlangıcını işaret edebileceğini öne sürdü. Glees, ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının bu durumu tetikleyebileceğini savunarak, tarihsel örneklerle desteklediği üç temel işareti açıkladı. Bu işaretler, geçmişteki büyük savaşların öncesinde görülen eğilimleri yansıtıyor.
İlk İşaret: Seçimle Başlatılan Savaşlar
Glees, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırı kararını “tercih edilen bir savaş” olarak tanımladı. Bu tür savaşların, tarih boyunca büyük küresel çatışmaların öncesinde sıkça görüldüğünü belirtti. Tarihçi, Birinci ve İkinci Dünya Savaşları öncesinde benzer şekilde siyasi liderlerin askeri çatışmaları bilinçli bir tercihle başlattığını hatırlattı.
İkinci İşaret: "Güç Haklıdır" Anlayışı
Bir diğer tehlikeli unsur olarak Glees, bazı liderlerin “güçlü olan haklıdır” anlayışıyla hareket etmesini öne sürdü. Özellikle ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun bu bakış açısını paylaştığını ifade etti. Bu durum, uluslararası hukukun göz ardı edilmesine ve agresif rejimlerin komşu ülkeleri işgal etmesine yol açabilir.
Üçüncü İşaret: Savaşın Uzaması
Glees’in dikkat çektiği üçüncü faktör ise liderlerin çatışmaları hızla sona erdirmek yerine uzun süre devam ettirme eğilimidir. Trump, İran’ın Devrim Muhafızları’na karşı yürütülen operasyonun “tamamlandığını” belirtse de, İran’ın koşulsuz teslim olması dışında müzakere olmayacağını ifade etti. Bu durum, savaşın uzamasına neden olabilecek bir faktör olarak öne çıkıyor.
Glees’in ortaya koyduğu kriterlerin yalnızca Ortadoğu’daki gerilime değil, aynı zamanda Rusya’nın Ukrayna’ya karşı yürüttüğü savaşa da uygulanabileceği belirtiliyor. 24 Şubat 2022’de Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Ukrayna’ya geniş çaplı bir askeri operasyon başlatması, zorunlu savunma gerekçesinden ziyade siyasi bir tercih olarak değerlendiriliyor. Bu savaşın da uluslararası hukuku ihlal ettiği yönünde eleştiriler mevcut.
Ukrayna'daki çatışmaların dört yılı aşkın süredir devam etmesi, Avrupa’da uzayan bir savaş görüntüsü oluşturmuş durumda. Glees, bu durumun da dünya genelindeki savaş dinamiklerini etkileyebileceğini vurguladı.
ABD Başkanı Trump, İran’daki operasyonların büyük ölçüde tamamlandığını savunurken, bu açıklamalar Glees’in uyarılarıyla çelişiyor. Trump, CBS News’e verdiği bir röportajda, İran ordusunun ciddi şekilde zayıflatıldığını belirterek, “Savaş büyük ölçüde tamamlandı diyebilirim” ifadelerini kullandı.
Ancak Glees, mevcut gelişmelerin nükleer silaha sahip ülkeler arasındaki rekabeti daha da artırabileceği konusunda uyarıda bulundu. Bu durum, gelecekte daha büyük çatışmalara zemin hazırlayabilir.
Sonuç olarak, Anthony Glees'in ortaya koyduğu üç temel işaret, dünya genelinde yaşanan jeopolitik gerilimlerin ve savaşların dinamiklerini anlamak açısından önemli bir çerçeve sunuyor. Küresel güçlerin birbirleriyle olan ilişkileri, savaşların doğasını ve sonuçlarını belirleyecek unsurlar arasında yer alıyor. Bu nedenle, uluslararası toplumun bu işaretleri dikkate alarak daha dikkatli ve öngörülü adımlar atması gerekmektedir.




