İran, Savaşı Kendi Şartlarıyla Bitirmek İstiyor

ABD ve İran arasındaki gerilim, iki ülkenin liderlerinin farklı bakış açılarıyla devam ediyor. ABD Başkanı Donald Trump, savaşın ne zaman sona ereceğine kendisinin karar vereceğini belirtirken, İran yönetimi ise çatışmayı kendi şartlarıyla sonlandırma konusunda kararlı olduğunu ifade ediyor. Tahran, güvence ve yaptırım kaldırımı olmadan ateşkese yanaşmayacaklarını vurguluyor.

İran'ın Savaş Stratejisi

İranlı yetkililerin ve diplomatik kaynakların aktardığına göre, Tahran hızlı bir geri çekilme yerine çatışmayı kendi koşullarıyla sona erdirmek istiyor. Batılı bir yetkili, "Herkes Trump’a odaklanıyor ama kendi iradesi olan büyük bir ülke var. Rejimin varlık nedeni direnmek ve hayatta kalmak," değerlendirmesini yapıyor. İran yönetimi, savaşın kendileri için bir varoluş meselesi olduğunu düşünüyor.

Yetkililer, ülkenin caydırıcılığını yeniden tesis etmek ve gelecekte benzer saldırıların maliyetini artırmak istediklerini belirtiyor. Bu nedenle, ABD ve İsrail’in yeniden saldırmayacağına dair bir garanti almadan ateşkese yanaşmayacakları ifade ediliyor. İran’a yakın bir kaynak, "Gerekirse savaş bir yıl sürer, geri adım atmayız. İran yok olursa bölge de yok olur," şeklinde konuşuyor.

Asimetrik Savaş Taktikleri

İran’ın karşı saldırılarının merkezinde yaklaşık 180 bin kişilik Devrim Muhafızları Ordusu yer alıyor. İran, ABD üsleri, Körfez altyapısı ve uluslararası deniz taşımacılığına yönelik füze ve insansız hava aracı (İHA) saldırılarıyla baskıyı artırıyor. Kaynaklara göre, Muhafızlar, klasik savaş yerine dağınık ve gizli üretim hatlarıyla yürütülen asimetrik savaş taktiklerine yönelmiş durumda. Yer altı tesislerinde füze üretiminin sürdüğü ve mühimmat kullanımının uzun savaşa göre “kalibre edildiği” belirtiliyor.

• Devrim Muhafızları Ordusu'nun stratejileri
• Füze ve İHA saldırılarının artışı
• Asimetrik savaş taktikleri ve gizli üretim hatları

Hürmüz Boğazı ve Küresel Enerji Akışı

İran’ın en etkili hamlesi, küresel enerji akışının kalbi olan Hürmüz Boğazı üzerindeki baskıyı artırmak oldu. Dünya petrol ve gaz ticaretinin yaklaşık beşte birinin geçtiği bu boğazda İran’ın kontrolü artırması, küresel piyasalarda ciddi dalgalanmalara yol açtı. Diplomatik kaynaklar, Tahran’ın boğazı tamamen kapatmasa da “kısmi olarak silahlandırabileceği” ve hangi gemilerin geçeceğine karar verebileceği uyarısında bulunuyor.

Diplomatik Çıkmaz ve Uzun Savaş Senaryosu

ABD cephesi, İran’ın askeri kapasitesinin büyük ölçüde zayıflatıldığını savunurken, Trump yönetimi henüz “yeterince iyi şartlar oluşmadığı” gerekçesiyle anlaşmaya yanaşmıyor. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ise müzakere iddialarını “hayal ürünü” olarak nitelendirerek reddetti. Bölgesel kaynaklara göre, şu aşamada diplomatik çözüm yönünde somut bir ilerleme bulunmuyor.

İsrail de çatışmayı sürdürme konusunda kararlı görünse de askeri anlamda ABD’ye bağımlılığı, Washington’ın kararlarını belirleyici kılıyor. Diplomatik kaynaklar, ABD geri çekilse bile İran’ın İsrail’i hedef almaya devam edebileceğini değerlendiriyor. Uzmanlara göre mevcut tablo, kısa vadeli bir ateşkesten ziyade uzun süreli bir yıpratma savaşına işaret ediyor. İran’ın temel hedefi yalnızca savaşı bitirmek değil, aynı zamanda ABD ve küresel ekonomiye ciddi bir maliyet yükleyerek benzer saldırıları caydırmak.

Sonuç olarak, İran’ın savaş stratejisi ve hedefleri, bölgedeki dinamikleri şekillendirmeye devam ediyor. Bu durum, hem uluslararası ilişkilerde hem de küresel enerji piyasalarında önemli etkilere yol açabilir. Savaşın nihai sonucunu belirleyecek en kritik unsurun askeri gelişmelerden ziyade İran içindeki toplumsal dinamikler olabileceği vurgulanıyor.